Veelgestelde vragen

Hieronder zie je een overzicht van de veelgestelde vragen. Staat jouw vraag er niet tussen? Neem dan contact op met jouw gemeente.

Snelmenu


Wat zijn gemeenteraadsverkiezingen?

Bij gemeenteraadsverkiezingen kiezen de inwoners wie er de komende jaren in de gemeenteraad zitten. Je kunt stemmen op kandidaten van de politieke partijen in jouw gemeente. Hoe meer stemmen op een bepaalde partij zijn uitgebracht, hoe meer zetels die partij krijgt. Door te stemmen heb je invloed op de keuzes die straks in jouw gemeente worden gemaakt. De verkiezingen voor de gemeenteraad vinden eenmaal in de vier jaar plaats. Dit jaar vinden de gemeenteraadsverkiezingen plaats op woensdag 16 maart 2022. Op de pagina Verkiezingsinformatie kun je meer informatie vinden over de gemeenteraadsverkiezingen.

Wat doet de gemeenteraad?

De gemeenteraad is het hoogste bestuursorgaan van de gemeente. De mensen in de gemeenteraad noemen we raadsleden. Zij beslissen over de plannen voor de gemeente. Een plan wordt alleen uitgevoerd als de meeste raadsleden dat willen. Het dagelijks bestuur van de gemeente bestaat uit het college van burgemeester en wethouders (B en W). Wethouders worden benoemd door de gemeenteraad. Wethouders zorgen dat de besluiten van de gemeenteraad worden uitgevoerd. Ook bedenken zij met hun ambtenaren nieuwe plannen voor de gemeente. De burgemeester is voorzitter van de gemeenteraad en van het college van B en W. Op de pagina Verkiezingsinformatie vind je meer informatie over de gemeenteraad.

Waarom zou ik stemmen?

Door bij de gemeenteraadsverkiezingen te gaan stemmen, oefen je invloed uit op de keuzes die binnen jouw gemeente worden gemaakt. Wanneer je stemt op een politieke partij, geef je die partij de kans om de komende vier jaar namens jou beslissingen te nemen. Het is daarom belangrijk om op een politieke partij te stemmen die past bij jouw overtuigingen. Want zo bepaal je mede aan welke onderwerpen meer of minder aandacht en geld wordt besteed. Op de pagina Verkiezingsinformatie vind je meer informatie over de gemeenteraadsverkiezingen.

Wanneer mag ik stemmen?

De verkiezingen voor de gemeenteraad vinden eenmaal in de vier jaar plaats. Dit jaar vinden de gemeenteraadsverkiezingen plaats op woensdag 16 maart 2022. Maar het is ook mogelijk om bij een aantal stembureaus al op maandag 14 en dinsdag 15 maart 2022 jouw stem uit te brengen. Kijk wel voor je gaat stemmen goed naar de openingstijden van het stembureau waar je heengaat. Bekijk de pagina Stempas & stemmen voor informatie rondom het stemmen.

Waar kan ik stemmen?

Je kunt stemmen op verschillende locaties binnen jouw gemeente. Deze locaties staan in een overzicht die je samen met jouw stempas opgestuurd krijgt. Uiterlijk op 2 maart 2022 moet je deze ontvangen hebben. Je kunt ook op het kaartje kijken op de hoofdpagina van deze verkiezingswebsite genaamd ‘Waar is mijn stemlokaal?’.

Kijk goed naar de openingstijden (en de voorzieningen) van de stembureaus. Deze kunnen per stembureau verschillen.

Het is niet mogelijk om in een andere gemeente te stemmen. Op de pagina Stempas & stemmen vind je meer informatie over het stemmen en de stempas.

Welke partijen en kandidaten zijn er?

De kandidaten en de politieke partijen die meedoen aan de gemeenteraadsverkiezingen verschillen per gemeente. In grotere gemeenten zijn er meestal meer politieke partijen en kandidaten. Voorafgaand aan de verkiezingen krijg je een papieren overzicht opgestuurd waarop de politieke partijen en hun kandidaten staan. Vaak hebben deelnemende partijen ook een website waarop je informatie kunt vinden. Je kunt alleen stemmen op kandidaten van politieke partijen binnen de gemeente waarin je woont. 

Hoe weet ik wat de partijen willen?

Iedere politieke partij heeft een andere kijk op de maatschappij met verschillende standpunten en plannen voor de gemeente. Daarom is het belangrijk dat je bedenkt welke partij of partijen bij jouw eigen overtuigingen passen, en in welke je het meeste vertrouwen hebt. Kijk daarom op verschillende partijwebsites en blader door een aantal verkiezingsprogramma's. Het kan helpen om een lijstje te maken met de onderwerpen die jij het belangrijkst vindt, zodat je weet waar je op wilt letten. Voor een aantal gemeenten heeft ProDemos een StemWijzer gemaakt. Daarin geeft je eerst jouw mening over een aantal stellingen. Daarna zie je welke politieke partij het meest overeenkomt met jouw meningen. Klik hier om naar de StemWijzer te gaan.
Let op: niet voor elke gemeente is er een StemWijzer! Dit komt doordat gemeenten de StemWijzer een aantal maanden voor de verkiezingen moeten aanvragen. Wellicht heeft jouw gemeente wel een andere digitale stemhulp. 

Ik ben mijn stempas kwijt, wat moet ik nu doen?

Heb je geen stempas ontvangen of ben je jouw stempas kwijtgeraakt? Dan kun je een vervangende stempas aanvragen. Dat kan zowel schriftelijk als mondeling bij de afdeling Burgerzaken van de gemeente. Een schriftelijke aanvraag moet uiterlijk 5 dagen vóór de verkiezingen zijn ontvangen. Een mondelinge aanvraag kan tot één dag voor de stemming 12.00 uur worden ingediend. Bij de aanvraag moet een kopie van een geldig legitimatiebewijs worden getoond. Kijk voor informatie over het aanvragen van een nieuwe stempas op de pagina Stempas & stemmen.

Ik kan niet zelf gaan stemmen, wat zijn mijn opties?

Indien je niet in staat bent om zelf jouw stem uit te brengen (bijvoorbeeld doordat je ziek bent of in het buitenland bent), is het mogelijk om via volmacht te stemmen. Iemand anders brengt dan namens jou jouw stem uit op de dag van de verkiezingen. Kijk op de pagina Stempas & stemmen hoe dit werkt.

Welke coronamaatregelen gelden er tijdens de verkiezingen?

Tijdens de verkiezingen zijn er een aantal regels waar je je aan moet houden tijdens het stemmen op het stembureau in verband met de coronamaatregelen. Zo moet je een mondkapje dragen en 1,5-meter afstand houden. Lees meer over deze regels op de pagina Stemaps & stemmen.

Kan ik per brief stemmen?

Nee, tijdens de gemeenteraadsverkiezingen 2022 kun je niet per brief stemmen. Dit was eenmalig als uitzondering mogelijk tijdens de Tweede Kamerverkiezingen in 2021 in verband met de coronamaatregelen. Je kunt alleen met jouw stempas op het stembureau stemmen. Wel kun je op meerdere dagen stemmen. Je kunt, naast op woensdag 16 maart, ook al op maandag 14 of dinsdag 15 maart je stem uitbrengen. 

Wanneer is mijn stem geldig/ongeldig?

Jouw stem is geldig als je één vakje op het stembiljet rood kleurt. Je kunt het rondje inkleuren maar je kunt er ook een kruisje in zetten. Jouw stem is ongeldig als je op een andere plek op het stembiljet iets schrijft of tekent. Vraag een nieuw stembiljet als je een foutje hebt gemaakt. Dit mag één keer.

Wat is blanco stemmen?

Kiezers kunnen blanco stemmen. Je kunt blanco stemmen door geen enkel vakje van het stembiljet aan te kruisen. Het uitbrengen van een blanco stem heeft geen invloed op de zetelverdeling. Het is dus niet zo dat een blanco stem naar de grootste partij gaat. Blanco stemmen worden wel meegeteld bij het bepalen van de opkomst.

Mag ik een selfie maken in het stemhokje?

Je mag een foto van jezelf maken terwijl je aan het stemmen bent. Ook kan een stem niet achteraf ongeldig verklaard worden als de kiezer een ‘stemfie’ heeft gemaakt. Je moet er wel opletten dat het stemgeheim van andere kiezers blijft gewaarborgd. Verder is het belangrijk dat een stemming rustig en ordelijk verloopt en dat kiezers niet worden belemmerd of gehinderd in het uitbrengen van hun (geheime) stem.